మనోరంజని తెలుగు టైమ్స్: విశ్వం ఆవిర్భావం నాటి రహస్య రేడియో సంకేతం గుర్తింపు

వేగవంతమైన రేడియో విస్ఫోటనాలను (ఎఫ్ఆర్బీలు) అంతరిక్షం నుంచి వచ్చే అత్యల్ప వ్యవధి గల, అత్యంత శక్తివంతమైన రేడియో తరంగాల సంకేతాలుగా శాస్త్రవేత్తలు వివరిస్తున్నారు. ఈ ప్రత్యేక సంకేతం సుమారు సెకనులో వెయ్యో వంతు సమయంలోనే వెలువడింది. అయినప్పటికీ, ఇది విశ్వంలోని పదార్థాల గురించి కీలక సమాచారాన్ని అందించింది. ఈ సంకేతాన్ని 2024లో దక్షిణాఫ్రికాలోని మీర్క్యాట్ రేడియో టెలిస్కోప్ గుర్తించింది. అనంతరం దాని మూలాన్ని గుర్తించేందుకు భూమిపై ఉన్న ఇతర టెలిస్కోప్లతో పాటు నాసాకు చెందిన జేమ్స్ వెబ్ అంతరిక్ష టెలిస్కోప్ను కూడా ఉపయోగించారు.

ఈ రేడియో సంకేతం ఉద్భవించిన గెలాక్సీ భారీగా, అనేక నక్షత్రాలతో నిండి ఉంటుందని పరిశోధకులు మొదట భావించారు. అయితే పరిశీలనల్లో ఒక చిన్న మరుగుజ్జు గెలాక్సీ బయటపడింది. అది చురుగ్గా కొత్త నక్షత్రాలను ఏర్పరుచుకుంటున్నప్పటికీ, శాస్త్రవేత్తలు ఊహించిన దానికంటే దాదాపు వెయ్యి రెట్లు తక్కువ ద్రవ్యరాశిని కలిగి ఉందని అధ్యయనం వెల్లడించింది. ఈ గెలాక్సీలోని నక్షత్ర ద్రవ్యరాశిలో సుమారు 90 శాతం గత మూడు కోట్ల సంవత్సరాల్లోనే ఏర్పడినట్లు అంచనా వేశారు. అంటే, విశ్వం చరిత్రలో చాలా ప్రారంభ దశకు చెందిన ఈ గెలాక్సీ ఇప్పటికీ నక్షత్రాల ఆవిర్భావంలో చురుకుగా ఉంది.

ఈ రేడియో విస్ఫోటనానికి మాగ్నెటార్ కారణమై ఉండవచ్చని శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తున్నారు. మాగ్నెటార్ అనేది అత్యంత బలమైన అయస్కాంత క్షేత్రం కలిగిన న్యూట్రాన్ నక్షత్రం. భారీ నక్షత్రాలు అంతమయ్యే ప్రక్రియలో ఇలాంటి వస్తువులు ఏర్పడవచ్చు. ఇవి తక్కువ కాలంలోనే అపారమైన శక్తిని విడుదల చేయగలవు. రెండు న్యూట్రాన్ నక్షత్రాలు ఢీకొనడం వల్ల కూడా ఇలాంటి సంకేతాలు ఏర్పడవచ్చనే మరో సిద్ధాంతం ఉంది. అయినప్పటికీ, ఎఫ్ఆర్బీలకు అసలు కారణం ఏమిటన్నది ఇంకా పూర్తిగా నిర్ధారణ కాలేదు.

ఈ సంకేతం భూమికి చేరే క్రమంలో అనేక గెలాక్సీల మధ్య ఉన్న అయనీకృత వాయువుల గుండా ప్రయాణించింది. ఆ వాయువులు రేడియో తరంగాలపై చూపిన ప్రభావాన్ని పరిశీలించడం ద్వారా శాస్త్రవేత్తలు అంతరిక్షంలో పదార్థాలు ఎలా విస్తరించి ఉన్నాయో అంచనా వేయగలరు. ఈ సంకేతం ప్రయాణ మార్గంలో ఉన్న ఒక గెలాక్సీ సమూహం గురించి కూడా సమాచారం అందించింది. భవిష్యత్తులో ఇలాంటి మరిన్ని సంకేతాలను గుర్తిస్తే, విశ్వం ప్రారంభ దశలో గెలాక్సీలు ఎలా ఏర్పడ్డాయి, నక్షత్రాల ఆవిర్భావం ఎలా సాగింది, అంతరిక్షంలో కనిపించని పదార్థాలు ఎక్కడ విస్తరించి ఉన్నాయి వంటి ప్రశ్నలకు సమాధానాలు లభించే అవకాశం ఉంది.